Selected Determinants of Social Position and Elitism in Archaeological Studies of the Early Middle Ages
2021, 60
Data publikacji
Model publikowania
Rodzaj licencji
Dziedzina
Dyscyplina
Klasyfikacja
Język publikacji
Abstrakt
Issues related to luxury relics such as silk textiles were associated in most early medieval discoveries with the movement of Viking groups from north to south and back. These priceless relics were found on burial grounds, and their owners undoubtedly belonged to the economic elite of the population. Parallel anthropological studies were carried out to see if this elitism is corroborated by individual morphological characteristics of the deceased persons. However, no significant differences defining the elitism of the studied individuals were uncovered. It is the grave furnishings – silk fabrics in particular – that are the most important element in this regard.
Słowa kluczowe:
Bibliografia
Adamczyk A. 2018 Słowianie Wschodni i Zachodni w oczach wczesnośredniowiecznych pisarzy arabskich (koniec VII–X wiek), (in:) A.S. Nalborczyk, M. Switat, J. Tyszkiewicz (eds), Pierwsze kontakty polsko-arabskie. Transfer kultury arabskiej w dziejach Polski 1, Warszawa, 15–68.
Bartkiewicz M. 1979 Polski ubiór do 1864 roku, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk.
Belniak T., Krupiński T., Magnuszewicz M., Rauhut J., Szczotkowa Z. 1961 Cmentarzysko w Gródku nad Bugiem XIII–XVII w. Materiały i Prace Antropologiczne 50, Wrocław.
Bender W., Kierzkowska E., Kierzkowski K., Bronicka-Rauhutowa J. 1957 Badania w Gródku Nadbużnym w powiecie hru¬bieszowskim w 1955 r., Sprawozdania Archeologiczne 3, 169–189.
Bojarski J. 2020 Obrzędowość pogrzebowa w strefie chełmińsko-dobrzyńskiej we wczesnym średniowieczu. Mons Sancti Laurentii 9, Toruń.
Bojarski J., Chudziak W., Drozd A., Koperkiewicz A., Kozłowski T., Stawska V. 2010 Katalog źródeł, (in:) W. Chudziak (ed.), Wczesnośredniowieczne cmentarzysko szkieletowe w Kałdusie (stanowisko 4). Mons Sancti Laurentii 5, Toruń, 437–603.
Boguwolski R., Hyss L. 2005 Biżuteria średniowieczna z cmentarzyska w Grucznie, Grudziądz.
Chudziak W. 2003 Wczesnośredniowieczna przestrzeń sakralna in Culmine na Pomorzu Nadwiślańskim. Mons Sancti Laurentii 1, Toruń.
Chudziak W. (ed.) 2010 Wczesnośredniowieczne cmentarzysko szkieletowe w Kałdusie (stanowisko 4). Mons Sancti Laurentii 5, Toruń.
Chudziakowa J. 1972 Sprawozdanie z badań na cmentarzysku średniowiecznym w Skrwilnie, pow. Rypin (stanowisko 3) w 1967 i 1968 r., (in:) K. Żurowski (ed.), Komunikaty Archeologiczne. Badania wykopaliskowe na terenie województwa bydgoskiego w latach 1968–1969, Bydgoszcz, 150–153.
Crowfoot E., Chadwick Hawkes S. 1967 Early Anglo-Saxon Gold Braids, Medieval Archaeology. Journal of the Society for Medieval Archaeology 11, 42–86. https://doi.org/10.1080/00766097.1967.11735291
Cybulska M., Marciniak M., Sielski J. 2018 Textile Finds from Gródek upon the Bug River. An Analysis of Materials, Manufacturing Techniques and Origin, (in:) M. Woloszyn (ed.), The Early Medieval Settlement Complex at Gródek upon the Bug River in the Light of Results from Past Research (1952–1955) / Wczesnośredniowieczny zespół osadniczy w Gródku nad Bugiem w świetle wyników badań dawnych (1952–1955). U źródeł Europy Środkowo-Wschodniej / Frühzeit Ostmitteleuropas 4, Kraków–Leipzig–Rzeszów–Warszawa, 735–799.
Duczko W. 2006 Ruś Wikingów. Historia obecności Skandynawów we wczesnośredniowiecznej Europie Wschodniej, Warszawa.
Frankopan P. 2015 Jedwabne szlaki, Warszawa.
Grupa D. 2013 Pozostałości tekstylne w skarbie z Olbrachtówka, (in:) Elżbieta Jelińska (ed.), Średniowieczne skarby srebrne z Pojezierza Iławskiego w zbiorach Muzeum Warmii i Mazur, Olsztyn, 301–307.
Grupa M. 2006 Wyroby tekstylne, Opaska, (in:) W. Chudziak (ed.), Wczesnośredniowieczne cmentarzysko szkieletowe w Kałdusie (stanowisko 1). Mons Sancti Laurentii 3, Toruń, 141–143.
Grupa M. 2007a Silk Bands from an Early Medieval Cemetery in Kałdus (Poland), (in:), A. Rast-Eicher, R. Windler (eds), NESAT IX. Archäologische Textilfunde-Archaeological Textiles, Braunwald, 18–21 Mai 2005, Ennenda, 108–111.
Grupa M. 2007b Wczesnośredniowieczne tkaniny z Kałdusa, (in:) G. Nawrolska (ed.), XV Sesja Pomorzoznawcza, Elbląg, 275–279.
Grupa M. 2009a Jedwabne wstążki z Gruczna, Pomorania Antiqua 22, 215–221.
Grupa M. 2009b Tkaniny z krypty północnej w Kwidzynie / Textiles from the Northern Crypt in Kwidzyn, (in:) M. Grupa, T. Kozłowski (eds), Katedra w Kwidzynie – tajemnica krypt / Kwidzyn Cathedral – the Mystery of the Crypts, Kwidzyn, 149–174.
Grupa M. 2012 Wełniane tekstylia pospólstwa i plebsu gdańskiego (XIV–XVII w.) i ich konserwacja, Toruń.
Grupa M. 2014 Suche czy mokre. Problematyka konserwatorska na stanowiskach archeologicznych w kontekście badań na Reducie Ordona / Sukho ili vlazhno. Problemy konservatsii arkheologicheskikh nakhodok vo vremya issledovaniy na territorii Reduta Ordona, (in:) W. Borkowski, N. Kasparek (eds), Badania archeologiczne na Reducie Ordona 1. Warszawskie Materiały Archeologiczne 11, Warszawa, 125–136.
Grupa M. 2018 Elementy orientalne w kulturze materialnej we wczesnym średniowieczu na ziemiach polskich, (in:) A.S. Nalborczyk, M. Switat, J. Tyszkiewicz (eds), Pierwsze kontakty polsko-arabskie. Transfer Kultury arabskiej w dziejach Polski 1, 245–266.
Grupa M. 2020 Tkaniny z cmentarzyska w Pniu, gm. Dąbrowa Chełmińska / Textiles from Burial Site in Pień, Dąbrowa Chełmińska Commune, (in:) D. Poliński (ed.), Wczesnośredniowieczne i nowożytne cmentarzysko w Pniu / Early Medieval and Early Modern Burial Site in Pień, Toruń, 367–382.
Grupa M., Grupa D. 2014 Skarb z Sokołowa, unpublished manuscript, Toruń.
Grupa M., Kozłowski T. 2009 Podsumowanie / Resume, (in:) M. Grupa, T. Kozłowski (eds), Katedra w Kwidzynie – tajemnica krypt / Kwidzyn Cathedral – the Mystery of the Crypts, Kwidzyn, 182–185.
Gutkowska-Rychlewska M. 1968 Historia ubiorów, Wrocław–Warszawa–Kraków.
Janowski A. 2015 Groby komorowe w Europie Środkowo-Wschodniej. Problemy wybrane, Szczecin.
Kamińska J., Nahlik A. 1958 Włókiennictwo gdańskie w X–XIII wieku, Łódź.
Kóčka-Krenz H. 1993 Biżuteria północno-zachodnio-słowiańska we wczesnym średniowieczu, Poznań.
Kozak J. 1998 Biologiczne skutki zróżnicowania społecznego populacji ludzkich z terenu Polski w okresie feudalnym i przełomu indus¬trialnego. Monografie Instytutu Antropologii UAM 1, Poznań.
Kozłowski T. 1999 Możliwości rekonstrukcji aktywności fizycznej w populacjach pradziejowych, (in:) Aktywność fizyczna. Drugie warsztaty antropologiczne, Warszawa, 79–90
Kozłowski T. 2012 Stan biologiczny i warunki życia ludności in Culmine na Pomorzu Nadwiślańskim (X–XIII wiek). Studium antro¬pologiczne. Mons Sancti Laurentii 7, Toruń.
Laul S., Tamla Ü. 2014 Petleid Lõhavere linnamäelt, Tartu–Tallinn.
Maik J. 1986 (1990) Wczesnośredniowieczne wyroby włókiennicze w Wolinie, Materiały Zachodniopomorskie 32, 155–180.
Maik J. 1988 Frümittelalterlichen Textilwaren in Wolin, (in:) L. Bender Jørgensen, B. Magnus, K.E. Munksgaard (eds), Archaeological Textiles. Report from the 2nd NESAT Symposium 1.–4. V. 1984. Arkaeologiske Skrifter fra Historisk Museum, Universitet i Bergen 2, Bergen, 162–186.
Maik J. 1991 Tekstylia średniowieczne z wykopalisk w Opolu, Warszawa–Łodź.
Maik J. 2007 Textilien aus einem heidnischen Tempel des 11. Jahrhunderts in Wrocław, (in:) A. Rast-Eicher, R. Windler (eds), NESAT IX. Archäologische Textilfunde-Archaeological Textiles, Braunwald, 18–21 Mai 2005, Ennenda, 191–195.
Molleson T., 2007, A Method for the Study of Activity-Related Skeletal Morphologies, Bioarchaeology of the Near East 1, 5–33.
Moszczyński J. 1990 Die Gewerbeausdem Graberfeld des 12.–16. Jh. in Stary Brześć, Wojewodschaft Włocławek, (in:) P. Walton, J. Peter Wild (eds), North European Symposium for Archaeological Textiles 3, 131–144.
Nowosad W., Grupa M., Nowak M. 2018 Kobiece ozdoby głowy w Płonkowie / Women Head Ornaments in Płonkowo, (in:) M. Grupa, K. Jarzęcki, W. Nowosad (eds), Historia kościoła św. Oswalda w Płonkowie / History of St. Oswald Church in Płonkowo 2, Płonkowo, 81–90.
Rauhut L. 1956 Średniowieczne cmentarzysko szkieletowe na stanowisku 1A w Gródku Nadbużnym, Sprawozdania Archeologiczne 2, 78–81.
Rybakov B.A. 1948 Torgovlya i torgovyye puti, (in:) N.N. Voronin, M.K. Kargen, M.A. Tichonova (eds), Istoriya kul’tury drevney Rusi 1, Moskva–Leningrad, 315–369.
Turska K. 1989 Opinia Jana Długosza o ubiorze Władysława Jagiełły w świetle rachunków dworu, (in:) M. Dembińska (ed.), Szkice do dziejów materialnego bytowania społeczeństwa polskiego. Studia i Materiały z Historii Kultury Materialnej 61, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź, 99–116.
Vedeler M. 2014 Silk for the Vikings. Ancient Textiles Series 15, Oxford. https://doi.org/10.2307/j.ctvh1dtt3
Zawadzka-Antosik B. 2003 Czekanowskie cymelia, (in:) M. Dulinicz (ed.), Słowianie i ich sąsiedzi we wczesnym średniowieczu, Warszawa–Lublin, 327–333.