Oryginalny artykuł naukowy

Obyczaje grzebalne a schyłek kultury mykeńskiej

2000, 43, Tom 43, Nr A

Kazimierz Lewartowski

University of Warsaw, Faculty of Archaeology

DOI

Data publikacji

04.01.2000

Model publikowania

open access

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 Int.

Dziedzina

Dziedzina nauk humanistycznych

Dyscyplina

archeologia

Język publikacji

polski

Pliki do pobrania

PDF 6 MB

Artykuł

Liczba wyświetleń:32

Liczba pobrań:6

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

Koniec epoki brązu w Grecji obejmuje czas od okresu PH IIIB do submykeńskiego (tj. od ok. 1250 do ok. 1050 r. p.n.e.). Proces rozpadu kultury mykeńskiej rozpisany jest wyraźnie na kilka etapów: najpierw niewielkie zniszczenia nawiedzają Argolidę, potem przez cały ląd grecki przetacza się wielka fala katastrof, z których podnoszą się tylko niektóre ośrodki, a następnie znikają stopniowo kolejne ocalałe osady. Fazę przejściową od epoki brązu do epoki żelaza, czyli okres submykeński i protogeometryczny znamy głównie z cmentarzysk (STYRENIUS 1967). Wtedy to miało miejsce kształtowanie się nowej cywilizacji, cywilizacji klasycznej, na podwalinach tradycji mykeńskich, elementów kultur środkowo-europejskich i bliskowschodnich. Przemianom kultury towarzyszyły głębokie przemiany organizacji społecznej, politycznej i gospodarczej żyjących w Grecji społeczeństw (LEWARTOWSKI 1989; MUHLY 1992; RUTTER 1992; WARDLE 2000). Zazwyczaj takie zjawiska znajdują swe odbicie w obyczajach grzebalnych (TRIGGER 1982). Warto więc zbadać, jakie procesy można zaobserwować w sposobach chowania zmarłych przez ostatnich Mykeńczyków<br>BURIAL HABITS AND THE END OF THE BRONZE AGE IN GREECE. The period from Late Helladic IIIB to Submycenaean (ca. 1190-1050 BC) witnessed dramatic changes of the structure and organisation of societies living in the Mainland Greece. A wave of catastrophes strucking Mycenaen states gave way to the immigration of foreign peoples and, after a period of restoration, caused the final fall of this civilisation. Researchers interested in burial customs can trace several important changes, witch happened during this short period of ca. 150 years when the Bronze Age gave way to the Dark Ages. Among these changes are the following phenomena: the abandonment (in most part of Greece) of monumental burial forms such as tholoi and chamber tombs, and return to simpler forms, such as pit and cist graves; changes in burial goods among whitch the most notable is the disappearance of several types of age- or sex-related objects, and especially of goods typical for the graves of children in former periods (bead jewellery, terracotta figurines, some types of vessels). The noted changes can be interpreted from different viewpoints. Firstly, we can see in them the result of changes in social structure, size and economy of the late Mycenaean and early Dark Ages society. Secondly, we can suggest that rapidly changing conditions of those peoples' lives led to changes in their believes, in the way of their thinking about life and death. The statistical analyses of burials from the period under discussion show that changes of burial habits were connected with the historical processes which took place in Greece at the end of the Bronze Age.

Bibliografia

BLEGEN C. W. 1937 Prosymna: the Helladic settlement preceding the Argive Heraeum, Cambridge.

CAVANAGH W. G., MEE C. 1998 A private place: death in prehistoric Greece [SIMA vol. 125], Jonsered.

DESHAYES J. 1966 Argos. Fouilles de la Deiras, Paris.

FRENCH E.B. 1971 The development of Mycenaean terracotta figurines, BSA 66, p. 101-87.

GATES C. 1992 Art for children in Mycenaean Greece, in: R. Laffineur, J. L. Crowley eds., EIKQN. Aegean Bronze Age iconography: shaping a methodology. Proceedings of the 4th International Aegaean Conference, University of Tasmania, Hobart Australia, 6-9 April 1992 [Aegaeum vol. 8], Liege 1992, p. 161-74.

IAKOVIDIS S. 1969 Perati: to nekratapheio, Athenai

LEWARTOWSKI K. 1989 The decline of the Mycenaean civilisation. An archaeological study of events in the Greek Mainland, Warszawa

LEWARTOWSKI K.1995 Mycenaean Social Structure: a view from simple graves, in: R. Laffineur, W.-D. Niemeier, Politeia. Society and state in the Aegean Bronze Age. Proceedings of the 5th International Aegean Conference, Univ. of Heidelberg, 10-13 April 1994 [Aegaeum vol. 12], Liège 1995, p. 103-13.

LEWARTOWSKI K.1996 Późnohelladzkie groby prostych typów. Studium mykeńskich obyczajów grzebalnych, Warszawa.

LEWARTOWSKI K.1998 Cremation and the end of Mycenaean civilisation, Swiatowit41, 1998, fasc. A, p. 135-145

MAUCOURANT J. 1996 Une analyse économique de la redistribution est-elle possible?, Topoi 6, p. 131-158.

MELAS E. M. 1984 The origins of Mycenaean cremation, AtAA 5, p. 21-36.

MOUNTJOY P. A. 1993 Mycenaean pottery. An introduction, Oxford.

MUHLY J. D. 1992 The crisis years in the Mediterranean world: transition or cultural disintegration ? in: Ward, W. A., Joukowsky, M. S. eds., 1992, p. 10-26.

PAPADOPOULOS T. 1995 A Late Mycenaean koine in Western Greece and the adjacent Ionian Islands, in: Morris, C. ed., Klados. Essays in honour of J.N. Coldstream [BICS Suppl. 63], London 1995, 201-8.

RUTTERJ.B. 1992 Cultural novelties in the post-palatial Aegean world: indices of vitality or decline, in: Ward, W. A., Joukowsky, M. S. eds., 1992, p. 61-78.

SNODGRASS A. M. 1971 The Dark Age of Greece. An archaeological survey of the eleventh to eighth centuries BC, Edinburgh.

STYRENIUS C.-G. 1967 Submycenaean studies. Examination of finds fom mainland Greece with a chapter on Attic Protogeometric graves, Lund.

TRIGGER B. G. 1982 Recenzja Chapman, R. W., Kinnes, I., Randsborg, K. eds., The archaeology of death (New Directions in Archaeology vol. 1), Cambridge 1981, Man 17, p. 560.

VAN LEUVEN J. 1975 Aspects of Mycenaean religion, BICS 22, p. 203-5.

WARD, W. A., JOUKOWSKY M. S. EDS. 1992 The crisis years: the 12th century B. C., Dubuque.

WARDLE K. ed. w druku Lighten our darkness: cultural transformations at the beginning of the First Millenium BC — from Alps to Anatolia. Proceeding of the International Conference Organised by the University of Birmingham and the British School at Athens, The Manor House 6th-9th January 2000, w druku.