Abstract

Rozwój kościołów i kaplic przy średniowiecznych i nowożytnych fundacjach szpitalnych był wynikiem wielu różnych potrzeb społecznych. Średniowieczna i nowożytna religijność powodowała, że zapewnienie duszpasterskiej opieki pensjonariuszom hospicjów i konieczność zabezpieczenia miejsca dla realizacji ich obowiązków religijnych było tylko jedną z ich funkcji. Przyszpitalne kościoły były także miejscem zaspokajania potrzeb życia religijnego miejscowej społeczności, która często lokowała w nich pobożne legaty, składane z intencją uzyskania wsparcia w modlitwach pensjonariuszy. W zależności od lokalnych potrzeb szpitalne kaplice i kościoły mogły spełniać, a nawet pełnić funkcje lokalnych kościołów, jak miało to miejsce we Wrocławiu1. Nie zawsze więc znajdowały się one na uboczu życia społecznego. Różnorodność funkcji kościoła działającego przy xenodochium powoduje, że dzieje szpitalnych kościołów wymagają odrębnych, szczegółowych badań.